Hoe Sven met 1 verandering beter ging slapen

Het was het eerste jaar dat ik in Zweden woonde. Het was oktober en de winter was voelbaar in aantocht. We hebben hier weinig wind, maar het vroor al en de eerste sneeuw was al gevallen. 

Ik kwam in contact met Sven. Een Zweedse jongen van 20 jaar met een ADHD classificatie. Een sportieve, sterke en aardige gast die uit een warm gezin kwam. Hij had een leuke vriendin, leuke opleiding, maar Sven had één groot probleem; Hij had ontzettend veel moeite met inslapen. En ‘als’ hij dan sliep, werd hij niet vanzelf wakker. 

Je begrijpt, slaap is belangrijk. Het ruimt de afvalproducten in je hersenen op, het zorgt dat je informatie verwerkt en het lichaam herstelt.

Maar Sven had hier geen enkele grip meer op. Aangezien mijn kantoor nog in de maak was, besloten we aan het kampvuur de intake te doen. Hij vertelde mij dat hij bij verschillende slaapklinieken is geweest. Dat hij melatonine slikt, in hoop beter in te slapen en dat zijn vader hem 's ochtends soms zelfs wakker maakt met een bladblazer omdat hij anders niet wakker wordt en op tijd komt voor werk. Kun je het je voorstellen?

Hij vertelde ook dat hij wedstrijden speelt bij het lokale ijshockeyteam, in de hoogste klasse. Daar traint hij 7 a 8 keer per week voor. Dat is een zware sport! Met de tijd die hij over heeft, maakt hij zijn opleiding af en doet hij aan motorcross. 

Ja, deze kerel is wel fit en de vraag of hij aan zijn beweging komt hoef ik niet meer te stellen. Zijn voeding is in orde, heeft verder geen opgemerkte onderhuidse ziektes en heeft al eens wat gesprekken gevoerd met een psycholoog.

Ik merkte in het gesprek dat Sven de neiging had om het over slapen te hebben. Slapen was immers het probleem waar alles uit voort leek te komen. Zijn stemmingswisselingen, gebrek aan focus, het moeie gevoel de hele dag. Dit is ook precies waar hij het veel over heeft gehad met zijn eerdere hulpverlening. Ik ben geen slaapexpert, en dat heb ik Sven ook verteld. Maar ik zie wel makkelijk patronen. Ook hier zag ik een patroon. Als coach luister ik naar het verhaal en de situatie, maar ik kijk ook aandachtig waar de focus naar toe gaat van degene die voor mij zit. In dit geval ging de focus naar het slapen. Je zou ook kunnen zeggen dat de focus ging naar het probleem. 

Niet zo gek natuurlijk. Van nature zijn wij bedraad om hetgeen dat ons kan verwonden of schade toe kan brengen, in de gaten te houden. Dat is waarom we snel geneigd zijn problemen eerder te herkennen dan wat er goed gaat. 

Van binnen woedde er een tweestrijd bij Sven. ‘Ik moet slapen’ en 'Het lukt toch niet, ik wil niet weer een faalervaring'. Zijn bezoek aan mij was een laatste strohalm. 

Er ontstond angst voor het niet slapen en angst voor de lange, gespannen nachten. Maar ook daar zou de nadruk op liggen, dat kan uitvergroten en verergeren.

Met in mijn achterhoofd alle gesprekken die Sven al over zijn slaap en de angst had gevoerd, besloot ik een ander idee voor te leggen. We gaan het hebben over de dag.

Hormonen in het systeem

Sven was even verward, maar na wat uitleg was hij aan boord. 

Ik vertelde Sven dat je voor slapen en wakker worden hormonen inzet. En dat dit hele systeem gereguleerd wordt vanaf het autonome zenuwstelsel. En dat hier een disbalans in kan zijn. Waardoor slapen niet meer lekker gaat. Wanneer je de hele dag alert bent. Blijft dat zo. Je went ook aan dat gevoel, dus je denkt dat je ontspannen bent, maar dat ben je niet. Symptomen van een gespannen zenuwstelsel zijn, een vol hoofd , apathie of hyperfocus, slecht slapen…eigenlijk alles wat we ADHD of overspannen noemen. Dus het zou ook weleens zo kunnen zijn dat hij al langere tijd een gespannen zenuwstelsel heeft. 

We gaan het dus hebben over Sven en zijn overdag-leven. Daar kwamen mooie dingen uit omhoog om mee te werken. Maar voor Simon sprong er 1 onderwerp echt uit. 

‘stemming’

Terwijl we voor de derde keer in de sneeuw aan het kampvuur zaten, ging er nog een extra vuurtje branden;

Sven bleek overdag nogal moeite te hebben met zijn stemmingen. Dat kon snel omslaan. 

Dit is eigenlijk normaal en gebeurt bij gevoelige mensen nog sneller en dieper, want bij alles wat je zegt en denkt, voel je dingen. Soms onbewust en soms bewust. 

Sven had geen idee hoe hij hier mee om moest gaan. Hij was een beetje een slaaf van zijn stemmingen geworden en bleek vaak nogal negatief door het leven te gaan. 

Wanneer je veel negativiteit qua gedachten ervaart gaat je Autonome Zenuwstelsel denken dat je in gevaar bent. Als dit een gewoonte wordt zit je vast in een oneindige loop van negatieve gedachten en gevoelens. 

In deze sessie heeft Sven geleerd dat hij zijn stemmingen zelf kan kiezen. Niet omdat ik zei dat hij dat kan, maar we hebben daar een oefening mee gedaan. Hij ervaarde het zelf. 

Hij heeft actief een gedachte en een beeld geproduceerd waar hij blij van wordt. Zijn lijf en gevoel, waar hij normaal zo tegen aan het vechten was, bewogen met deze gedachten mee. Dit gaf hem alle handvaten die hij nodig had om zelf grip te krijgen op zijn stemming.

2 weken later

sprak ik Sven weer. 

Hij heeft nog steeds hetzelfde leven, maar hij voelt zich nu overdag ontspannen. Het lukt het hem nu steeds vaker negatieve gedachten even te laten zijn voor wat het is en zelf te kiezen hoe hij zich wil voelen. Het was hem aan te zien. Hij keek blijer, stond rechtop en gaf aan een stuk makkelijker te slapen en uitgeruster wakker te worden. Het wakker worden zelf was nog wel een ding, maar het feit dat hij nu al focuste op wat er goed of beter ging sprak voor mij boekdelen. 

De eerste stap was gezet

Dit is een mooi voorbeeld van een probleem wat eigenlijk een symptoom bleek te zijn, of liever…een gevolg. Slecht slapen als gevolg van een negatief humeur de hele dag. Natuurlijk was dit niet een eindstation. Dit was een begin. Nu begint zijn zenuwstelsel weer te ontspannen overdag en vanuit die ontspanning kan je brein heel veel mooie dingen leren om goed en prettig te functioneren en je nog beter te voelen. De hormoonhuishouding kan weer gaan herstellen. Nu kan Sven bijvoorbeeld zelf, heel praktisch, een fijne slaaproutine maken. Wat eerder niet lukte. Hij voelt zelfvertrouwen om verandering te maken en de angst is weg. Ook kunnen we nu gaan kijken wat er dan allemaal spanning veroorzaakt in zijn autonome zenuwstelsel. Zodat we daar aan kunnen werken en na verloop van tijd weer meer rust in het hoofd lijf en leven te ervaren. 

Conclusie:

Voor mij als coach was dit een interessant traject. Het zegt zoveel over hoe dat brein kan hyperfocussen op iets waar het probleem zit en tegelijk de oplossing compleet kan negeren. En dat wij als hulpverleners geneigd zijn dit ook te doen. Samen met de cliënt in een probleem bubbel stappen. Ik zie hetzelfde gebeuren met bijv. angst, ADHD en depressie. Het lijkt zo logisch dat we daar op focussen tijdens een traject, maar dat zou het zomaar erger kunnen maken wanneer er niets van grip, hoop of succes tegenover komt te staan.

Na een paar maanden kwam ik Sven weer tegen in de supermarkt. Hij sliep goed en rustiger. Hij was zelfs al eens wakker geworden van een van zijn vele wekkers. Zijn sportprestaties gingen door het dak. 

Hij gaf zelf aan dat het anders kijken naar stemming nog steeds de grootste impact heeft gehad. Sven gaat lekker, en als kers op de taart heb ik hem en zijn team kampioen mogen zien worden tijdens een uitwedstrijd. 

Negatieve Loop

Zit jij ook weleens vast in een negatieve loop? Gaan de mensen om je heen met jou de probleembubbel in? Ben jij net als Sven nog ‘slaaf’ van je stemmingen?  Dat is dit misschien jouw teken om er mee aan de slag te gaan! Hoe het er uit gaat zien weten we nog niet maar wel kunnen vast nieuwe verbanden vinden. Warme groeten!

Bas

Boek nu een afspraak!

---